Jeśli chcesz zmienić termin wizyty lub ją odwołać - zrób to BEZPŁATNIE do 2 dni przed wizytą. ODWOŁAJ WIZYTĘ
Okres ciąży dzielimy na trzy główne etapy, czyli trymestry:
I trymestr – od zapłodnienia do końca 12. tygodnia ciąży – czas powstawania podstaw życia
Pierwsze tygodnie to najbardziej intensywny etap rozwoju, w którym kształtują się najważniejsze układy i narządy. Tworzą się trzy listki zarodkowe, stanowiące bazę dla wszystkich tkanek organizmu. Już w 5. tygodniu pojawia się pierwsze bicie serca, które będzie towarzyszyć człowiekowi przez całe życie. Rozpoczyna się rozwój zawiązków kończyn, powstają główne struktury mózgu oraz wątroba, która zaczyna produkować krwinki.
Pierwsze ruchy dziecka występują około 7. tygodnia, natomiast możliwe do zaobserwowania w badaniu USG są około 10. tygodnia ciąży. W tym czasie pojawiają się również ruchy spontaniczne, które można oceniać tylko do około 60. tygodnia wieku posmenstrualnego, czyli mniej więcej do 4,5 miesiąca po porodzie. Ich analiza odbywa się metodą Prechtla.
Diagnostyka metodą Prechtla polega na ocenie spontanicznej motoryki dziecka. Jest to badanie nieinwazyjne i bezstresowe, polegające na nagraniu oraz analizie jakości ruchów, co pozwala ocenić funkcjonowanie układu nerwowego.
W 12. tygodniu pojawiają się zawiązki zębów mlecznych oraz paznokcie. Płód wykonuje coraz więcej ruchów, w tym czkawkę, która odgrywa istotną rolę w rozwoju prawidłowych mechanizmów oddechowych.
II trymestr – od 13. do 26. tygodnia ciąży – czas intensywnego wzrostu i interakcji
W tym okresie dziecko dynamicznie rośnie, a przyszła mama zaczyna wyraźnie odczuwać jego ruchy. Maluch jest bardzo aktywny – ćwiczy mięśnie, wykonuje obroty, ssie kciuk. Rozpoczyna się również odbieranie bodźców zewnętrznych – dziecko słyszy głos mamy, bicie jej serca czy dźwięki otoczenia. Tworzą się pęcherzyki płucne, choć płuca nie są jeszcze gotowe do samodzielnego funkcjonowania.
III trymestr – od 27. do 40. tygodnia ciąży – etap dojrzewania i przygotowania do narodzin
To czas intensywnego przyrostu masy ciała oraz dojrzewania układu nerwowego i oddechowego. Dziecko zaczyna otwierać oczy i mrugać, a w jego mózgu powstają miliony nowych połączeń nerwowych. W 8. miesiącu kości są już ukształtowane, jednak pozostają elastyczne, co ułatwia poród. W 9. miesiącu dziecko najczęściej przyjmuje pozycję głową w dół. Płuca produkują surfaktant, który zapobiega zapadaniu się pęcherzyków płucnych. Od 37. tygodnia ciąża uznawana jest za donoszoną, a dziecko za gotowe do samodzielnego życia.
Okres prenatalny to niezwykle istotny etap rozwoju człowieka. Każdy tydzień ma znaczenie i przygotowuje dziecko do funkcjonowania poza organizmem matki. W tym czasie szczególnie ważna jest świadoma troska Rodziców o rozwój dziecka.
Kluczowe znaczenie ma odpowiednio zbilansowana dieta, ponieważ to organizm matki dostarcza wszystkich niezbędnych składników odżywczych. Zalecana jest także umiarkowana aktywność fizyczna, która poprawia ukrwienie łożyska, a tym samym wpływa na lepsze dotlenienie i odżywienie płodu.
Dla prawidłowego rozwoju należy unikać substancji szkodliwych. Oprócz alkoholu i papierosów warto zachować ostrożność również przy stosowaniu leków dostępnych bez recepty – każda farmakoterapia w ciąży powinna być skonsultowana z lekarzem. Należy pamiętać, że dziecko odbiera emocje matki, dlatego niezwykle istotna jest także jej równowaga psychiczna. Pomocne mogą być techniki relaksacyjne, spokojna muzyka oraz odpowiednia ilość odpoczynku.
Budowanie więzi z dzieckiem jeszcze przed narodzinami również ma ogromne znaczenie. Mówienie, śpiewanie czy czytanie do brzuszka wspiera rozwój i sprawia, że po porodzie dziecko rozpoznaje głosy rodziców, co daje mu poczucie bezpieczeństwa.
Po narodzinach warto skontrolować stan zdrowia dziecka, aby wcześnie wykryć ewentualne nieprawidłowości lub wdrożyć odpowiednią terapię. Badanie niemowlęcia przez fizjoterapeutę pozwala ocenić m.in. napięcie mięśniowe czy ewentualne asymetrie ułożeniowe. Specjalista pokazuje także, jak prawidłowo nosić i układać dziecko, wspierając jego rozwój w pierwszych miesiącach życia.
W Centrum Medycznym MORSKA w Gdyni jest zespół wysoko wykwalifikowanych fizjoterapeutek dziecięcych, które prowadzą konsultacje i terapie dla dzieci już od 1. dnia życia. Warto skorzystać z ich szerokiej wiedzy i doświadczenia.
mgr Renata Skwierawska
fizjoterapeutka dziecięca w CM Morska
ekspert KIF fizjoterapii pediatrycznej z zakresu diagnostyki funkcjonalnej
CM MORSKA, 81-367 Gdynia, ul. Obrońców wybrzeża 8, tel. 586 888 999
